آیا قهرمانی جهان نقطه عطفی برای درساژ شده است؟
۹ سپتامبر ۲۰۲۶
به قلم کنت جی. برادیک
درساژ در فاصله دو رویداد بزرگ این قرن در آخن آلمان، مهم‌ترین مجموعه میادین ورزش سوارکاری جهان، دگرگونی چشمگیری را تجربه کرده است.
مقایسه در بازه‌ای ۲۰ ساله کار ساده‌ای نیست. پرورش اسب شاید به‌عنوان یک صنعت کوچک‌تر شده باشد، اما کیفیت به‌طور محسوسی تغییر کرده است. هزینه‌های بسیاری از بخش‌های دنیای سوارکاری سر به فلک کشیده است. گزینه‌های مراقبت درمانی برای اسب‌ها به‌طرز چشمگیری گسترش یافته است. و رفتار با اسب‌ها بیش از هر زمان دیگری زیر ذره‌بین قرار گرفته است.
تغییرات درساژ میان قهرمانی جهان ۲۰۲۶ و بازی‌های جهانی سوارکاری ۲۰۰۶، در اصل به همان قهرمانی مربوط می‌شد و تنها نام آن متفاوت بود. حتی تعداد شرکت‌کنندگان هم تقریباً یکسان بود؛ نزدیک به ۹۰ ترکیب اسب و سوارکار.
امسال در گرندپری سه امتیاز بالاتر از ۸۰ درصد ثبت شد، در حالی که بالاترین امتیاز همین رقابت در سال ۲۰۰۶، ۷۶٫۳۳۳ درصد بود.
امسال ۳۱ سوارکار و اسب دیگر نیز امتیازی بالاتر از ۷۰ درصد گرفتند و فقط دو نفر زیر ۶۰ درصد بودند. در سال ۲۰۰۶، ۱۶ زوج بالاتر از ۷۰ درصد قرار گرفتند و ۱۷ زوج زیر ۶۰ درصد بودند.
امسال نمایندگانی از ۳۴ کشور حضور داشتند؛ در حالی که این رقم در سال ۲۰۰۶، ۲۹ کشور بود؛ سالی که روسیه، بلاروس و اوکراین نماینده داشتند، اما امسال نه.
یک عنصر بدون تغییر باقی مانده بود: ایزابل ورث در هر دو تیم طلایی ۲۰۰۶ و ۲۰۲۶ حضور داشت.
ایزابل ورث (Isabell Werth) که دهه‌ها تجربه او را به پرافتخارترین چهره تاریخ ورزش سوارکاری تبدیل کرده و همچنین رئیس باشگاه بین‌المللی سوارکاران درساژ است، در بسیاری از جنبه‌های بازتنظیم درساژ با FEI ــ فدراسیون بین‌المللی سوارکاری ــ همکاری کرده است؛ از جمله با سوار شدن در برخی از تست‌های جدید.
تغییراتی که قرار است سراسر درساژ را دربر بگیرد، در مجمع عمومی پایان سال FEI ــ نهاد حاکم بر ورزش‌های بین‌المللی سوارکاری، از جمله سه رشته المپیکی درساژ، ایونتینگ و پرش با اسب ــ مطرح خواهد شد. این تغییرات پیشنهادی همراه با گزارشی از کارگروه FEI به ریاست جرج ویلیامز از ایالات متحده ارائه می‌شود؛ گزارشی که هدفش ترسیم مسیر آینده درساژ است.
هماهنگی برای بازنویسی مقررات، تست‌ها و روندها ــ از جمله رویکردهای تازه درباره داوران و داوری ــ بر عهده رونان مورفی (Ronan Murphy)، مدیر دپارتمان درساژ FEI، قرار گرفته است؛ دپارتمانی که پارا درساژ و ولتینگ را نیز دربر می‌گیرد.
این مقام ایرلندی که ۳ سال و نیم پیش به FEI پیوست، گفت: «ما همیشه بر این باور بوده‌ایم که آنچه نیاز داریم انقلاب نیست، بلکه تکامل این ورزش است»؛ حضوری که به‌موقع بود تا با چالش‌های پیش‌روی ورزش‌های سوارکاری، به‌ویژه درساژ، روبه‌رو شود و به یافتن راه‌حل‌ها کمک کند.
او به درساج‌نیوز.کام گفت که قهرمانی‌های آخن، این تغییرات را در مسیری مثبت به نمایش گذاشت.
«در گذشته، وقتی از بیرون مورد انتقاد قرار می‌گرفتیم، خیلی‌ها در داخل این ورزش از این بابت عمیقا دلخور می‌شدند، چون می‌گفتند: ‹اما ما متوجه نمی‌شویم؛ چون واقعا از اسب‌هایمان خوب مراقبت می‌کنیم و واقعا آن‌ها را به شکل خوبی ارائه می‌دهیم.›
«و باید بگویم این همان چیزی است که من می‌بینم.
«می‌بینم که اشتیاق و تعهد ورزشکاران درساژ نسبت به اسب‌هایشان باورنکردنی است و آن‌ها واقعا، واقعا روی این موضوع متمرکز هستند، چون ماهیت این ورزش به‌گونه‌ای است که باید بدون تنش ارائه شود.
فکر می‌کنم به همین سادگی است.
فکر می‌کنم اکنون همین چیزی است که داریم می‌بینیم.
آنچه در آخن ارائه شد، واقعا به من دلگرمی زیادی داد.
احساس کردم که بله، پیام دارد اثر می‌کند، اما فقط به این دلیل که جامعه این ورزش به‌صورت جمعی مسئول این موضوع است و آن را محقق می‌کند.
و فکر می‌کنم دیدن این، چیز زیبایی است.
ما درباره مورمور شدن پوست حرف می‌زنیم، اما واقعا همین‌طور بود.»
او گفت این ورزش باید در همه زمان‌ها و در همه سطوح همچنان این استاندارد را ارائه کند؛ استانداردی که حاصل «فرایندهای روشن و مستحکم» با مشارکت جمعی مسئولان و استواردها در همه سطوح بوده است.
«به‌گمانم همین تلاش جمعی است که برای این ورزش واقعا اهمیت دارد.
و ما باید به تکامل ادامه بدهیم.»
یکی از کلیدها، به‌کارگیری فناوری است؛ رویکردی که برخی دیگر از ورزش‌های المپیکی، به‌ویژه آن‌هایی که مانند درساژ پنل داوری دارند، آن را پذیرفته‌اند تا هم به داوری و ارزیابی کمک کند و هم در بازبینی تست‌ها یا تمرین به ورزشکاران یاری برساند.
رونان گفت: «هر کسب‌وکار موفقی یک بیانیه ماموریت دارد و بیانیه ما برای درساژ در اول اکتبر تعریف شد.
در واقع این موضوع سال‌ها و سال‌ها قبل تعریف شده بود، اما somehow این ورزش کمی از آن فاصله گرفته بود و حالا دوباره هم‌راستا شده‌ایم.
نباید هیچ انحرافی از آن را بپذیریم.»
هدف این است که آنچه در مجمع عمومی ماه دسامبر تصویب می‌شود، در اوایل ۲۰۲۷ به اجرا گذاشته شود.
رونان گفت همانند هر فرایند برنامه‌ریزی راهبردی، مرحله نخست این است که بر سر یک برنامه توافق شود و آن برنامه تدوین شود.
سپس او گفت: «ما به‌شدت بر فرایند اجرا، اهداف زمان‌بندی‌شده و مقاصد در همه حوزه‌های مختلف تمرکز راهبردی متمرکز خواهیم بود؛ اما در عین حال اطمینان حاصل می‌کنیم که نه‌فقط با کمیته فنی، که محرک اصلی این فرایند است، بلکه با یک گروه راهبری نیز این مسیر را پیش ببریم تا مطمئن شویم برنامه را اجرا می‌کنیم و در مسیر درست می‌مانیم.
و این فرایند را همچنان به‌صورت مشارکتی با ذی‌نفعان کلیدی‌مان ادامه دهیم تا بتوانیم خود را وفق دهیم و انعطاف‌پذیر باشیم.
چون وقتی برای سه تا پنج سال برنامه‌ریزی می‌کنید، در این فاصله اتفاقات رخ می‌دهد و محیط بیرونی تغییر می‌کند و ما باید برای واکنش به آن، سازگار و چابک باشیم.
و این برای این ورزش واقعا کلیدی است.»
او پذیرفت که پیشنهادها همیشه به‌خوبی منتقل نشده‌اند، «چون این موضوع فنی است و ما که هر روز با آن زندگی می‌کنیم، آن‌قدر درگیرش هستیم که می‌توانیم تمام روز درباره‌اش صحبت کنیم.»
اما در واقع، مهم‌ترین موضوع این است که برای همه، برای تمام همکاران و دوستان‌مان، دقیق توضیح بدهیم که دقیقا چه اتفاقی در حال رخ دادن است، چه تلاش‌هایی انجام می‌شود، مسیر ما به کجا می‌رود و این‌که همچنان به شنیدن ادامه می‌دهیم.
این‌که اگر موضوعی باشد که باید به آن رسیدگی کنیم، همه با هم این کار را انجام بدهیم.
به نظرم اجرای یک برنامه، مسیر و سازوکار لازم برای انجام این کار را در اختیار ما می‌گذارد.»
بازبینی و دسته‌بندی داوران و داوری، که در قلب این ورزش قرار دارد، شامل چیزی است که رونان آن را «یک پایگاه داده بسیار دقیق» با ۲۵ میلیون رکورد از امتیازهای داده‌شده در ۱۰ سال گذشته توصیف کرد؛ داده‌هایی که FEI آن‌ها را نگهداری می‌کند.
یک تحلیلگر داده نیز برای کمک به ارزیابی دقیق امتیازهای داوران وارد کار شده است؛ از جمله بررسی ملیت داوران و سوارکاران، جایگاه داوران در اطراف میدان و همچنین حرکات انفرادی.
FEI یک داشبورد توسعه خواهد داد تا «فقط برای ارزیابی داوران‌مان نباشد، بلکه برای آموزش داوران و کمک به روند پیشرفت آن‌ها هم استفاده شود.»
افراد بیشتری، از جمله داوران جوان‌تر، نه فقط در مناطقی از جهان که درساژ در آن‌ها به‌خوبی جا افتاده، بلکه برای تحقق هدف گسترش این رشته در جاهایی که همان پیشینه را ندارند، به این ورزش دعوت خواهند شد.
او گفت: «فکر می‌کنم مسئولیت ما در قبال این ورزش این است که مطمئن شویم داورانی که داریم، کاملا در جریان آنچه ارزیابی می‌کنیم هستند و با معیارهایی که بر اساس آن ارزیابی می‌کنیم، همسو هستند.
«و در یک ورزش جهانی با کشورهای بسیار متفاوت و تقویمی بسیار فشرده، این کار آسانی نیست.
«باید مطمئن شوید که ثبات و یکدستی وجود دارد.»