آموزش «نشان» به اسب؛ راهی ساده برای هدایت هدفمند
آموزش مارک یکی از انواع آموزش آزاد است. در آموزش آزاد معمول، اسب طوری آموزش می‌بیند که به سمت مربی جذب شود؛ اما در آموزش مارک، اسب به سمت یک «مارک» فرستاده می‌شود.
مارک هر شیئی است که به اسب یاد می‌دهید به سمت آن برود. ما معمولاً از یک قطعه چوب ضخیم استفاده می‌کنیم که حدود چند فوت طول و چند فوت عرض دارد. البته می‌توان از مت، سکو و موارد مشابه هم استفاده کرد.
عکس از برانوین ایروین
آموزش مارک چیست؟
آموزش مارک سال‌هاست که در صنعت فیلم و تلویزیون کاربرد دارد. برای مثال، فرض کنید از اسبی فیلم‌برداری می‌شود و لازم است وارد صحنه شود و بعد در نقطه‌ای مشخص در یک میدان باز بایستد. مربی نمی‌تواند کنار اسب بایستد، بنابراین اسب باید یاد بگیرد به سمت یک مارک برود.
مربی مارک را روی زمین می‌گذارد، چند بار اسب را تمرین می‌دهد که با فراخوان به سمت آن برود و سپس هنگام روشن بودن دوربین‌ها دوباره او را به همان نقطه می‌فرستد. با این حال، حتی اگر از نظر عملی نیازی نداشته باشید اسب‌تان را به سمت مارک بفرستید، این مهارتی جذاب است و آموزش آن به اسب‌ها هم بسیار لذت‌بخش است.
مفهوم اصلی این است که اسب را دور از مارک به کار می‌گیرید و سپس روی مارک به او استراحت می‌دهید. این کار باعث می‌شود اسب تمایل پیدا کند روی مارک بایستد، چون آن را به‌عنوان جایی برای استراحت و آرامش می‌شناسد.
وقتی می‌گویم «روی مارک»، منظورم این است که هر دو دستِ جلوی اسب روی مارک قرار داشته باشد. برای این مقاله، فرض می‌کنیم از یک قطعه چوب استفاده می‌کنید.
شروع آموزش مارک به اسب
در قدم اول، اسب باید با ایستادن روی مارک راحت باشد. ابتدا اسب را روی چوب هدایت کنید و بعد او را نوازش کنید. ممکن است در چند نوبت اول لازم باشد یکی از دست‌های اسب را بلند کنید تا به قرار گرفتن او روی مارک کمک شود.
حالا اسب را به عقب از روی مارک خارج کنید، یک دقیقه او را راه ببرید و سپس دوباره هدایتش کنید تا روی مارک بایستد و بار دیگر نوازشش کنید. این کار را چندین بار تکرار کنید.
به خاطر داشته باشید وقتی زمان ترک مارک می‌رسد، اسب را به عقب از روی مارک خارج کنید، نه این‌که او را به سمت جلو هدایت کنید تا از روی آن عبور کند. دلیلش این است که در نهایت قرار است اسب را با سرعت بالا به سمت مارک بفرستید و هرگز نباید بگذارید از مارک عبور کند؛ چون با اضافه شدن سرعت، ممکن است از نقطه مورد نظر رد شود.
اضافه کردن فرمان‌ها
حالا که اسب با ایستادن روی قطعه چوب راحت است، باید یاد بگیرد با فرمان به سمت آن برود. برای شروع، حدود ۶ فوت جلوی اسب بایستید و مارک را تقریباً در میانه مسیر بین خودتان و اسب قرار دهید.
مارک را تقریباً در میانه فاصله بین خودتان و اسب قرار دهید و سپس تمرین کنید که اسب را روی مارک فرا بخوانید. برای کمک به هدایت اسب می‌توان از شلاق استفاده کرد. عکس از برانوین ایروین
اسب باید هالتر و طناب هدایت به سر داشته باشد.
همچنین بهتر است یک چوب تمرینی یا شلاق کالسکه هم در دست داشته باشید.
حالا کلمه «مارک» را بگویید و با کشیدن طناب هدایت، اسب را به جلو فرا بخوانید تا روی مارک برود. همچنین می‌توانید از شلاق استفاده کنید تا او را به سمتی که می‌خواهید بهتر هدایت کنید. احتمال دارد اسب در چند نوبت اول کمی سردرگم شود، اما با صبر فراوان او را کمک کنید تا روی مارک برود. وقتی کار را کامل انجام داد، حتما او را نوازش کنید و پاداش بدهید.
بهتر است این تمرین را کنار دیوار یا حصار مانژ انجام دهید، چون حصار به صاف نگه داشتن اسب کمک می‌کند و دیگر برایش آسان نخواهد بود که بی‌هدف اطراف مارک پرسه بزند. می‌توانید به‌تدریج از فاصله‌ای دورتر اسب را به سمت مارک فرا بخوانید.
افزایش تلاش
وقتی اسب به فرمان شما یاد گرفت به سمت مارک برود، حالا باید در او اشتیاق بیشتری ایجاد کنید و وادارش کنید در تمرین تلاش بیشتری به خرج دهد.
برای این کار، مارک را در وسط مانژ قرار دهید. خودتان روی مارک بایستید و اسب را دور خود لانژ کنید. اگر فرض کنیم اسب شما به سمت چپ دور می‌زند، بگذارید یکی دو دور دور شما بچرخد، سپس بگویید «مارک» و همزمان شلاق را از زیر طناب هدایت به سمت چپ تاب بدهید تا راه اسب را ببندید.
بعد یک قدم به عقب بروید و اسب را به سمت مارک بکشید. احتمالاً در چند بار اولی که این تمرین را انجام می‌دهید لازم است با طناب هدایت کمکش کنید تا روی مارک برود، اما به‌تدریج سعی کنید با استفاده از شلاق اسب را به سمت قطعه چوب هدایت کنید.
در نظر داشته باشید که در نهایت قرار است این کار را بدون هالتر و طناب هدایت انجام دهید، بنابراین باید به سمتی پیش بروید که به این ابزارها متکی نباشید. دلیل این‌که ابتدا اسب را دور خود لانژ می‌کنید و بعد او را به سمت مارک می‌فرستید این است که اسب یاد بگیرد دور بودن از مارک یعنی کار کردن، در حالی که خود مارک محل استراحت است.
هرچه اسب در تمرین پیشرفت کند، بعد می‌توانید روی فرستادن او به سمت مارک کار کنید. به جای این‌که شما نزدیک مارک باشید، در نقطه دیگری می‌ایستید و وظیفه اسب این است که بدون هدایت مستقیم شما، خودش به سمت مارک برود.
وقتی اسب بتواند با فراخوان روی مارک بیاید، می‌توانید روی فرستادن او از فاصله بیشتر به سمت مارک کار کنید. کار را با لانژ کردن او دور خودتان شروع کنید و بعد او را به سمت مارک بفرستید.
رسیدن به استقلال
ابتدا مارک را کنار یک دیوار یا حصار قرار دهید. اسب را به‌آرامی دور خود لانژ کنید و به سمت مارک بیاورید. دقت کنید درست وقتی به مارک نزدیک می‌شود، فرمان صوتی «مارک» را بدهید. هدف این است که او با قدم روی مارک بیاید و بایستد.
می‌توانید با شلاق کمی راه او را بگیرید تا به ایستادن تشویق شود. قرار دادن مارک در گوشه مانژ هم می‌تواند کمک کند تا اسب از کنار آن رد نشود و از هدف جلو نزند.
در این بخش باید خیلی آهسته پیش بروید، اما وقتی اسب کم‌کم خودش به سمت نشانه می‌رود، می‌توانید او را از فاصله‌های بیشتر و با سرعت‌های بالاتر به سوی آن بفرستید.
وقتی همه‌چیز به‌خوبی پیش می‌رود، افسار و طناب را برمی‌دارید و این تمرین را به‌صورت آزاد انجام می‌دهید.
جیسون ایروین در حال کار روی آموزش نشانه با یک اسب.
یادتان باشد در این تمرین صبر زیادی به خرج دهید.
مطمئن شوید اسب، نشانه را جایی بسیار خوشایند می‌بیند و در هر جلسه بیش از حد طولانی کار نکنید، چون باید این تمرین هم برای اسب و هم برای شما لذت‌بخش باشد.
برای شما و اسب‌تان آرزوی موفقیت داریم!
برای نکات آموزشی بیشتر از جیسون و برانوین ایروین، به www.thehorsetrainers.com مراجعه کنید.
این مقاله درباره آموزش نشانه به اسب شما، در شماره ژوئیه/اوت ۲۰۲۵ مجله هورس ایلاستریتد منتشر شده است.