۱۴ نکته تمرینی کارل هستر برای پیشرفت در درساژ
کارل هستر، المپین پنج‌دوره‌ای بریتانیا، در نخستین حضورش در یک کلینیک عمومی در ایالات متحده، بدون آن‌که «راز موفقیت»ی را پنهان کند، رویکرد خود به تمرین اسب‌ها را توضیح داد.
مبانی درساژ که بر پایه نردبان تمرینی آلمان بنا شده است — ریتم، آرامش، تماس، پیش‌رانی، راستی و جمع‌شدگی — شالوده تمام جلسات انفرادی‌ای بود که او برای ۱۳ جفت اسب و سوارکار برگزار کرد؛ چه دو سوارکار با اسب‌های ۴ ساله باشند و چه دوست او و هم‌تیمی‌اش در المپیک ۱۹۹۲ بارسلونا، شارلوت بردال-بیکر، با اسبش همیلتون که در آستانه سطح جایزه بزرگ است.
کلینیک ماه آوریل نزدیک به ۳ هزار نفر از فعالان ورزش سوارکاری را به دل‌مار فرگراندز در سن‌دیگو، کالیفرنیا، که میزبان بسیاری از رقابت‌های مشهور سوارکاری است، کشاند.
کارل چهره اصلی «اجلاس درساژ ساحل غربی» بود؛ رویدادی که به همت اسکات هیز پروداکشنز، برگزارکننده رویدادهای ویژه از ونکوور، سازمان‌دهی شد.
کارل که در ۱۹ سالگی و در بازی‌های ۱۹۹۲ بارسلونا، جوان‌ترین سوارکار بریتانیایی حاضر در المپیک بود، در سال ۲۰۱۲ نیز به بریتانیای کبیر کمک کرد تا در خانه و در لندن، نخستین مدال طلای المپیکی خود در درساژ را به دست آورد.
او یک هفته پیش از سفرش به دل‌مار، با نیپ تاک در فینال جام جهانی درساژ FEI سال ۲۰۱۷ در اوماها، نبراسکا، به مقام سوم رسید.
در بیش از ۳۰ سال حضور کارل در دنیای درساژ، پیروزی‌های او همواره در کنار موفقیتش در رساندن اسب‌های جوان به صحنه بین‌المللی قرار داشته است؛ مشهورترین نمونه آن والگرو (Valegro) است که به‌تازگی بازنشسته شده، در کنار سوارکار به همان اندازه مشهورش، شارلوت دوجاردین (Charlotte Dujardin).
شارلوت زیر نظر کارل پیشرفت کرد و اکنون شریک تمرینی او در باشگاه سوارکاری‌اش در شهرستان گلاسترشر انگلستان است.
کارنامه سواری کارل را تنها کاریزمای آرام و جذابیت کم‌ادعایش می‌تواند هم‌سنگ آن جلوه دهد.
تماشاگران کلینیک از نقاط مختلف ایالات متحده و کانادا، از دیدن حضوری این چهره ۵۰ ساله، خوش‌برخورد و پرانرژی هیجان‌زده بودند و می‌خواستند از دانش او بهره ببرند.
آن‌ها آخر هفته‌ای آموزشی را تجربه کردند که با طنز، روحیه‌ای بازیگوش و خاطره‌هایی صمیمانه از مسیر او برای رسیدن به قله و ماندن در بالاترین سطح ورزش همراه بود.
در پایان هر روز نیز کارل با گرمی از صف‌های طولانی علاقه‌مندانی که برای گرفتن امضا و عکس آمده بودند استقبال می‌کرد.
حاضران در کلینیک، با هر سطحی از تجربه، به کاربرد گسترده توصیه‌های آموزشی کارل اشاره داشتند.
در همین چارچوب، ۱۴ نکته از دل موضوعات تکرارشونده این آخر هفته استخراج شده است.
۱. هر انتقال اهمیت دارد
انتقال‌ها میان گام‌ها، پایه اصلی بیشتر جلسات بودند و کارل چه زمانی که سوارکار وسط تمرین بود و چه وقتی در حال استراحت، با آن‌ها بسیار جدی برخورد می‌کرد.
او گفت: «اگر هر بار در یک انتقال رو به پایین بگذارید اسب کاملاً از هم بپاشد و شل شود، در تست هم دقیقاً همین کار را خواهد کرد.»
برای یک اسب جوان، از انتقال‌های رو به پایین استفاده می‌شد تا به تقویت عضلات، توسعه تعادل و خارج‌کردن او از اتکا به دست جلو کمک شود.
اما نباید در این کار شتاب کرد.
به یکی از سوارکاران گفته شد آهنگ انتقال کانتر به یورتمه در اسب ۴ ساله‌اش را آهسته‌تر کند تا اسب «زمان داشته باشد دوباره پاهایش را پیدا کند».
انتقال‌ها برای تمرین اطاعت‌پذیری یا آموزش این‌که اسب از پشت خود به‌درستی کار کند، بسیار مؤثرند.
اما چند بار؟
کارل اشاره کرد که سوارکاران اغلب هر روز فقط چند انتقال انجام می‌دهند و به اشتباه تصور می‌کنند همین کافی است.
او برآورد کرد که یکی از سوارکاران در یک جلسه ۳۰ دقیقه‌ای آخر هفته حدود ۱۰۰ انتقال انجام داد و این میزان برای رسیدن به چند هدف تمرینی مختلف، تقریباً مناسب بود.
۲. دادن و بازپس‌گرفتن
به سوارکاران در همه سطوح بارها گفته می‌شد که با تماس عنان، «دادن و بازپس‌گرفتن»های سریع، ظریف و کوتاه انجام دهند.
کارل، اسب ۴ سالهای را که ژوزف نیوکامب سوار بود، از نظر حرکت‌ها ذاتاً متعادل توصیف کرد و گفت او همین حالا هم «مثل پر سبک» است. هنگام کار در کانتر، از ژوزف خواسته شد عنان را کمی بدهد و دوباره بگیرد تا به این اسب جوان «فرصت داده شود خودش تعادلش را پیدا کند».
تمرین «دادن و بازپس‌گرفتن» به اسب‌های باتجربه‌تر کمک می‌کرد یاد بگیرند یا به یاد بیاورند که وقتی برای یک حرکت مشخص «دکمه» روشن است، باید ریتم و خودنگه‌داری خود را حفظ کنند.
آن‌ها نباید با کمی جمع‌شدن تماس، سرعت‌شان کم شود یا با اندکی رهاشدن، تندتر شوند.
در عوض، اسب باید یاد بگیرد به نشیمن سوارکار متصل بماند و تا زمانی که از او چیز دیگری خواسته نشده، همان وضعیت را حفظ کند.
۳. به جلو بروید
کارل در عین هشدار درباره این‌که حرکت رو به جلو بدون تعادل هدف نیست، توضیح داد تلاش برای بهبود درگیری اندام‌های عقب ــ که تعادل را ایجاد می‌کند ــ «هرگز نباید علامت حرکت رو به جلو را برای اسب مبهم کند یا در پاسخ او به جلو رفتن اختلال ایجاد کند».
این موضوع در کار تری پاتن ریچ با بلیسا، اسب ۵ ساله، نمود پیدا کرد.
کارل گفت این مادیان، مثل بیشتر اسب‌های خوش‌تمرین در آن سن، آماده بود کار روی «نشستن» را شروع کند؛ یعنی آوردن کپل‌ها به زیر بدن برای ایجاد نیروی پیش‌برنده.
او اشاره کرد که تیپ بدنی قدرتمند و انرژی بالای بلیسا باعث شده بود یورتمه‌اش «بیش از حد بالا و پایین» باشد.
او گفت: «ما می‌خواهیم روی جلو رفتن واقعی کار کنیم.»
او توضیح داد کانتر بهترین حرکت برای آموزش نخستین مراحل نشستن است و از تری خواست روی دایره ۲۰ متری با نیم‌توقف‌های مکرر کار کند تا تعادل اسب به سمت سبکی و بالاآمدن قسمت جلویی بدن تنظیم شود.
وقتی مادیان با علامت نیم‌توقف به یورتمه افتاد، کارل اصرار داشت تری دوباره کانتر را برقرار کند و به حرکت رو به جلو ادامه دهد، نه این‌که در یورتمه بماند یا به قدم برگردد و همه‌چیز را از نو شروع کند.
او گفت: «اصلاح، یعنی درِ باز؛ و همه این کارها برای این است که او را جلوی ساق شما بیاوریم.»
کارل افزود حتی اگر چیزی بد پیش رفت و خواستید دوباره آن را انجام دهید، ابتدا چند گام حرکت رو به جلو را حفظ کنید و بعد بار دیگر نیم‌توقف را امتحان کنید.
۴. صندلی مستقل
کارل گفت این ویژگی یکی از مهم‌ترین تفاوت‌ها میان سوارکاران خوب و سوارکاران بزرگ است.
او به‌ویژه برای سوارکاران تازه‌کار یا کسانی که با اسبی کار می‌کنند که یورتمه‌ای سخت برای نشستن دارد، تمرین بدون رکاب و در کانتر را توصیه کرد.
تمرین‌های خارج از اسب با توپ‌های فیزیوتراپی یا دیگر تمرین‌های تقویت عضلات مرکزی بدن نیز مفید هستند.
او گفت در مورد خودش، این‌که در دوران رشد بیشتر بدون زین سوارکاری کرده، پایه شکل‌گیری صندلی‌ای بوده است که برای حفظ تعادل یا احساس امنیت به دهان اسب متکی نیست.
او از تصویر ذهنی «آهن‌ربا روی کلاه و سقف» استفاده می‌کرد تا به چند سوارکار کمک کند بالاتنه‌شان را بالاتر نگه دارند؛ کاری که به بالا آمدن دست جلوی اسب و در مجموع به خودنگه‌داری بهتر اسب نیز کمک می‌کرد.
او به بیشتر سوارکاران گفت همزمان ناف خود را به سمت ستون فقرات بکشند.
او تأکید کرد نخستین گام برای رساندن اسب‌هایمان به خودنگه‌داری، این است که خودمان به خودنگه‌داری برسیم.
قدرت عضلات مرکزی بدن بخش بزرگی از این موضوع است.
۵. از زین بلند شوید
کارل از یکی از سوارکاران خواست در چند گام قدم، بین ایستادن روی رکاب‌ها و نشستن روی زین جابه‌جا شود.
هدف این بود که صندلی او رها شود و تأثیر این کار را ببیند؛ چرا که در پاسخ، پشت و فرم اسب او به‌خوبی آرام‌تر و رها‌تر شد.
این تمرین ساده را یکی از دوستان غیرسوارکار به او پیشنهاد کرده بود و کارل گفت حالا زیاد از آن استفاده می‌کند.
تناوب میان حالت نشسته و ایستاده در گام‌های تندتر نیز آزمون خوبی است برای این‌که مشخص شود آیا صندلی سوارکار گام اسب را محدود می‌کند یا نه.
کارل در چند موقعیت از یورتمه نشسته حمایت می‌کند.
توانایی این نوع یورتمه در آزاد کردن پشت اسب باعث می‌شود برای کار با اسب‌های جوان و نیز گام‌های کشیده در اسب‌ها با هر سنی مناسب باشد.
او سوارکاران را تشویق کرد در حرکات جانبی هم یورتمه نشسته را امتحان کنند، باز هم به این دلیل که این کار به نرمی و انعطاف بیشتر در پشت اسب کمک می‌کند.
او از یکی از سوارکاران خواست برای کار روی پاساژ از یورتمه نشسته استفاده کند.
کارل توضیح داد: «کمی یورتمه بلندتری می‌گیرید، چون با بالاتنه‌تان او را بالا می‌کشید.»
او افزود: «این به شما کمک می‌کند اسب را همراه خودتان رو به بالا و جلو ببرید.» یورتمه نشسته همچنین می‌تواند به اسب کمک کند ریتم درست را پیدا کرده و حفظ کند.
۶. وضعیت دست را جلو نگه دارید
کارل گفت جمله‌ای که شارلوت دوژاردن بارها تکرار کرده ــ «عنان کوتاه مدال می‌آورد» ــ کاملاً دقیق نیست.
او توضیح داد: «اصل این حرف از جایی آمد که به او گفتم اگر دستت جلوی زین نباشد، انگار داری رو به عقب سوارکاری می‌کنی.»
او افزود: «اگر دستت جلوی زین باشد، رو به جلو سوارکاری می‌کنی و حرکت‌های رو به جلو می‌گیری. خیلی‌ها با عنان بیش از حد بلند سوارکاری می‌کنند و اسب روی دهنه نمی‌ماند. جلو بودن دست به شما کمک می‌کند به سمت دهنه سوارکاری کنید، نه از جلو به عقب.»
۷. از میدان استفاده کنید
کارل توصیه می‌کند برای تقویت مستقیم‌بودن اسب، تعویض دست در هوا را هنگام آموزش و تمرین کنار دیواره انجام دهید.
او به یکی از سوارکاران که اسب سطح بالایش در تعویض‌های تمپی، کپل را از سمتی به سمت دیگر تاب می‌داد، گفت: «بگذار دیوار کنارش باشد تا خودش مجبور شود خودش را جمع‌وجور کند.»
این‌که یکی از سم‌ها به نرده دور مانژ یا دیوار محل تمرین برخورد کند، برای اسب درس یا یادآوری مؤثری است تا خودش را مستقیم نگه دارد، نه این‌که مدام به تلاش سوارکار برای هم‌راستا نگه‌داشتنش متکی باشد.
کارل همچنین برای آموزش یا تمرین زیگزاگ هم استفاده از دیوار را توصیه کرد؛ حرکتی که ترکیبی از دو یا چند هاف‌پس در جهت‌های مخالف در یورتمه یا کانتر است.
در مقایسه با اجرای این حرکت از خط میانی، تکیه‌دادن به دیوار راه آسان‌تری است برای این‌که بتوانید بسنجید در هر دو جهت، مسافت برابری را طی می‌کنید.
او گفت ضلع کوتاه مانژ هم یکی دیگر از ابزارهای بسیار خوب برای تمرین است.
از آن استفاده کنید تا حس بهتری نسبت به طول گام اسب‌تان پیدا کنید؛ به‌ویژه در کانترهای جمع و منظم.
بسته به این‌که گام اسب شما چه مقدار زمین را پوشش می‌دهد، هفت یا هشت گام را در عرض ضلع کوتاه امتحان کنید.
سپس هنگام تعیین این‌که تعویض دست‌ها را در یک خط قطری از کجا شروع کنید، از این اطلاعات استفاده کنید تا حرکت با مشخصات تست، از نظر محل شروع و پایان، به‌طور یکنواخت منطبق شود.
این تمرین به اف‌جی رامزز کمک کرد جلوی بدنش را بالاتر بیاورد.
۸. ضلع کوتاه را به متحد خودتان تبدیل کنید
ضلع کوتاه مانژ، و حتی گوشه‌های پیش و پس از آن، معمولاً همان جایی است که سوارکاران هر آنچه را در ضلع بلند روی آن کار می‌کردند ــ که اغلب هم اثر خوبی داشته ــ رها می‌کنند.
کارل درباره این گرایش میان سوارکاران در همه سطوح گفت: «فکر می‌کنیم کسی ما را نمی‌بیند.»
یکی از تمرین‌ها برای ایجاد عادت حفظ تمرکز بر مستقیم‌بودن، ریتم و درگیری از عقب در آن بخش مانژ، اجرای انتقال به قدم فعال از یورتمه یا کانتر در طول ضلع کوتاه بود.
۹. دقیق باشید
همه تست‌های درساژ با حرکت روی خط میانی آغاز می‌شوند و سپس اسب به راست یا چپ می‌پیچد.
این الگو همچنین ابزار تمرینی خوبی برای آموزش و تثبیت مستقیم‌بودن است.
کارل تأکید کرد که چه در تست و چه در تمرین، این حرکت یعنی مستقیم‌رفتن روی خط میانی و بعد پیچیدن.
معنایش این نیست که مستقیم به انتهای میدان بروید و بعد برای آماده‌شدن برای پیچ، در جهت مخالف از خط میانی منحرف شوید.
این کار در تست، شروعی بسیار بد به جا می‌گذارد و فایده تمرینی حرکت در مسیر درست برای تقویت مستقیم‌بودن را هم از بین می‌برد.
دقت در بالاترین سطوح هم به همان اندازه اهمیت دارد.
برای مثال، گام‌های پیروئت باید به‌طور مساوی در دو سوی خط میانی توزیع شوند.
او صفحه ساعت را در ذهن مجسم می‌کند؛ به‌طوری‌که سم‌های جلوی اسب به‌ترتیب روی ۱۰ دقیقه، ۲۰ دقیقه، ۳۰ دقیقه و همین‌طور دور تا دور فرود می‌آیند.
۱۰. واکنش اسب‌تان به شلاق را بسنجید
کارل توضیح داد: «وقتی از شلاق استفاده می‌کنید، مهم است که واکنش درستی بگیرید.» این واکنش باید جایی میان این دو حالت باشد که اسب نه از آن بترسد و نه آن را بهترین دوست خود بداند. شلاق باید برای گرفتن پاسخ سریع‌تر و سرزنده‌تر به کمک‌های ساق و نشیمنگاه به کار برود و هرگز نباید جایگزین هیچ‌یک از این دو تلقی یا استفاده شود.
کارل در پاسخ به سوارکاری که برای آمادگی اجرای پیروئت، به دنبال «جهش» بیشتر در کانتر اسبش بود، بر زمان‌بندی دقیق ضربه سبک به کفل اسب تأکید کرد. در این مورد، یک ضربه ملایم به کفل همزمان با اندکی رها کردن عنان، پاسخ رو به جلوی خوبی ایجاد کرد. با این حال، واکنش اسب به نشانه جمع‌کردن، به فعالیت بیشتر و ریتم بهتر نیاز داشت. کارل تأکید کرد: «جمع‌کردن به معنی کم کردن سرعت نیست.» سوارکار روی دایره‌ای ۲۰ متری در کانتر، موظف شد هر دو یا سه گام یک «تماس کوچک» ایجاد کند تا به جهشی که او در جمع‌کردن می‌خواست برسد. همچنین حدود هر ۱۰ متر روی دایره، نیم‌ایست‌هایی اضافه شد که بار دیگر با «تیک‌تیک» شلاق تقویت می‌شد تا آن جهش به دست آید. هدف نهایی این است که تیک شلاق، در نهایت به تیک پاشنه تبدیل شود و همان کیفیت از پاسخ را ایجاد کند.
۱۱. به نظم روزمره و فضای باز اهمیت بدهید
اسب‌های کارل زمان زیادی را در فضای باز و در حال حرکت می‌گذرانند؛ عاملی که به گفته او مهم‌ترین نقش را در حفظ سلامت حرکتی آن‌ها دارد. این موضوع برای ایجاد نرمی در بدن و ذهن اسب حیاتی است و راهی فوق‌العاده برای آرام کردن اسب‌های تندمزاج و باطراوت نگه داشتن اسب‌های باتجربه از نظر روحی به شمار می‌رود.
اسب‌ها در باشگاه سوارکاری کارل از برنامه کاری منظم برخوردارند. در طول هفته، جلسات تمرین فنی به ندرت بیش از ۲۰ دقیقه طول می‌کشد و پیش از آن‌ها گرم‌کردن انجام می‌شود و پس از آن‌ها سردکردن، که اغلب شامل یک سواری سبک در جاده یا میان مزارع است.
کارل از برنامه دو روز کار و یک روز استراحت استفاده می‌کند. او گفت اختصاص دادن یک روز صرفاً برای کارهای بدنسازی و آمادگی جسمانی، در فاصله میان دو روز متوالی یادگیری، به اسب‌ها کمک می‌کند آموخته‌های تازه را بهتر حفظ کنند. دو روز در هفته نیز اسب‌ها فقط برای حفظ آمادگی سواری سبک می‌روند که اغلب در تپه‌های اطراف انجام می‌شود و روز هفتم به استراحت اختصاص دارد؛ استراحتی که بخش زیادی از آن در مرتع سپری می‌شود.
۱۲. در هیچ کاری زیاده‌روی نکنید
کار روزانه باید در سه بخش طراحی شود؛ به این صورت که مرحله یادگیریِ فشرده، میان دو دوره طولانی و آزادِ کشش و ریلکس‌کردن در گرم‌کردن و سردکردن قرار بگیرد.
مهم نیست درس روز چیست؛ آن را کوتاه نگه دارید و تمرین را با یک نکته مثبت تمام کنید؛ یعنی روی چیزی تمرکز کنید که اسب از قبل در آن خوب است.
در گرم‌کردن و سردکردن، باید به اسب یاد داد یا او را تشویق کرد که گردن خود را به سمت جلو و پایین بکشد، بی‌آن‌که تعادل کلی بدنش از بین برود.
این روند به‌تدریج و همزمان با قوی‌تر شدن بدنی اسب و بالاتر رفتن آموزش او تکامل پیدا می‌کند.
۱۳. درباره پیش‌بینی‌کردن
کارل به دیدگاه‌های متفاوت درباره این موضوع اشاره کرد که آیا خوب است یا بد که اسب حرکت بعدیِ مورد نظر سوارکار را از قبل حدس بزند.
او گفت: «از کایرا یاد گرفتم که اسب باید تا گوشه برود و بایستد، مگر این‌که از او خواسته باشید پیچ را طی کند.»
با این حال، کارل با گذشت زمان به این نتیجه رسید که «اسب‌ها کودن نیستند، بنابراین پیش‌بینی‌کردن نباید واژه‌ای منفی تلقی شود.» در عوض، سوارکاران باید تمرین‌هایی پیدا کنند که نگذارد این پیش‌بینی، کیفیت حرکت بعدی را از بین ببرد، بی‌آن‌که «روحیه اسب را سرکوب کنند».
یکی از تمرین‌ها برای رسیدن به این تعادل درست در موضوع پیش‌بینی‌کردن، این بود که اسب در انتهای ضلع بلند متوقف شود و سپس با گردش روی دست، به سمت دیواره هدایت شود.
این تمرین، در کنار این‌که اسب باید پیش و پس از گردش بی‌حرکت بایستد، باعث می‌شود دفعه بعد که با آسودگی به سمت یک گوشه می‌رود، همچنان حواسش به سوارکار باشد.
او گفت: «در سالهای اول با والگرو، خیلی روی این موضوع حساس بودم که اسب نباید حرکت بعدی را پیش‌بینی کند. تمرین‌های زیادی انجام دادیم تا یاد بگیرد صبر کند. به همین دلیل، در نخستین تستش با اسبی فوق‌العاده بااستعداد روبه‌رو بودیم که نمی‌دانست چه می‌کند.»
کارل بعدتر روشش را عوض کرد و اجازه داد والگرو هفته‌ای یک‌بار در خانه تست جایزه بزرگش را اجرا کند.
او گفت: «بعد از آن، تست‌های بی‌نقصی ارائه می‌داد. همیشه فکر می‌کنیم نباید بگذاریم اسب تست را بشناسد، اما در بعضی موارد لازم است آن را بداند، چون در این صورت راحت‌تر خواهد بود. والگرو آن‌قدر باهوش بود که وقتی هفته‌ای یک‌بار تست را انجام می‌داد، احساس راحتی بیشتری داشت.»
۱۴. درخشان باشید
فقط به انجام‌دادن حرکت قانع نشوید.
اسب‌ها باید یاد بگیرند که حرکت را با بیان و جلوه اجرا کنند و این از جایی آغاز می‌شود که در تمرین خانگی حاضر باشید ریسک کنید و اشتباه هم داشته باشید.
برای رسیدن به کیفیتی که در خانه شکل نگرفته است، به فضای پرهیجان میدان مسابقه تکیه نکنید.
کارل که به تاریخ درساژ هم توجه ویژه‌ای دارد، اشاره کرد که نمره‌ها در طول سال‌ها تا چه اندازه بالا رفته‌اند.
او گفت: «نمره‌های بزرگ از حرکت‌های باکیفیت و سوارکارانی به دست می‌آید که حاضرند ریسک کنند.»
برای جزئیات بیشتر درباره این‌که حضور در کلینیک کارل هستر چگونه بود، شماره ژوئیه ۲۰۱۷ نشریه خواهر ما، درساژ تودی، را ببینید.