هدف دارویی تازه برای درمان آرتروز در اسب‌ها شناسایی شد
پژوهشگران کالج سلطنتی دامپزشکی، یک هدف دارویی بالقوه تازه برای استئوآرتریت (OA) شناسایی کرده‌اند که می‌تواند شیوه مدیریت این بیماری را هم در انسان‌ها و هم در حیوانات بهبود دهد.
این پژوهشگران دو پروتئین نزدیک به هم، یعنی کیناز وابسته به سیکلین ۸ و ۱۹ (CDK8/19)، را به‌عنوان میانجی و هدف دارویی در مدل‌های سلولی بیماری OA شناسایی کردند. سپس این تیم برای ارزیابی اثر آن بر سلامت مفاصل و تحرک، یک مهارکننده CDK8/19 را روی موش‌ها آزمایش کرد.
نتایج این مطالعه نشان داد موش‌هایی که این مهارکننده را دریافت کردند، بهبود در ویژگی‌های راه‌رفتن و توانایی بیشتر برای تکمیل آزمون‌های ورزشی روی تردمیل داشتند؛ همچنین افزایش وزن در آن‌ها کمتر بود و سطح نشانگرهای زیستی OA در خونشان پایین‌تر گزارش شد. بررسی سلول‌ها و بافت‌های مفصل زانوی موش‌های تحت درمان نیز بهبود در ترکیب غضروف را نشان داد.
OA که با تخریب غضروف، تغییرات در استخوان زیرین و التهاب داخل مفصل شناخته می‌شود، شایع‌ترین نوع آرتریت است. برآورد می‌شود این بیماری در بیش از ۵۲۷ میلیون نفر در سراسر جهان، دست‌کم یکی از چهار ناحیه مفصلی دست، لگن، پا و زانو را درگیر کرده باشد. افزایش سن و چاقی دو عامل خطر آن هستند.
OA در اسب‌ها
OA در حیوانات، به‌ویژه اسب‌ها، نیز یک مشکل عمده به شمار می‌رود. بیش از ۵۰٪ از اسب‌های بالای ۱۵ سال به این بیماری مبتلا هستند و این رقم در اسب‌های بالای ۳۰ سال به ۹۰٪ می‌رسد. در حال حاضر هیچ درمان تأییدشده‌ای وجود ندارد که بتواند به‌طور قابل اتکا روند پیشرفت OA را کند، معکوس یا متوقف کند.
بررسی‌های بیشتر با استفاده از توموگرافی میکروکامپیوتری، که تصاویر سه‌بعدی دقیق از استخوان ارائه می‌دهد، نشان داد این درمان بر تغییرات استخوان و غضروف مرتبط با OA نیز اثرگذار بوده است.
دکتر اسکات رابرتس (Scott Roberts)، دانشیار پژوهش‌های ترجمه‌ای اسکلتی در گروه زیست‌شناسی اسکلتی کالج سلطنتی دامپزشکی، گفت: «این پژوهش درک بنیادینی از سازوکارهایی فراهم می‌کند که طی آن سلول‌ها در استئوآرتریت به عامل بیماری‌زا تبدیل می‌شوند و مهم‌تر از آن، یک گزینه دارویی برای معکوس‌کردن بیماری ارائه می‌دهد.»
او افزود: «این یافته‌ها با توجه به نبود هرگونه داروی تغییردهنده سیر بیماری در استئوآرتریت، بسیار هیجان‌انگیز و اثرگذار است. مرحله بعدی این پروژه، انتقال پژوهش از مرحله پیش‌بالینی به مطالعات اثبات مفهوم است تا کارایی تغییر سیر بیماری در یک جمعیت بیمار نشان داده شود.»
این مطالعه توسط تیمی از پژوهشگران کالج سلطنتی دامپزشکی، دانشگاه آکسفورد، دانشگاه میدلسکس و مؤسسه پژوهش سرطان انجام شد و هدایت آن را دکتر اسکات رابرتس بر عهده داشت. بودجه این پروژه از صندوق ملون کالج سلطنتی دامپزشکی برای پژوهش اسب و نیز بودجه نوآوری آموزش عالی تأمین شد.
«یافته‌های امیدوارکننده»
دکتر پل کلارک، سرگروه مرکز کشف داروهای سرطان در مؤسسه پژوهش سرطان، گفت: «ما در مؤسسه پژوهش سرطان، با همکاری مرک هلث‌کر KGaA در دارمشتات آلمان و دانشگاه کاردیف، داروهای نیرومند و بسیار انتخابیِ هدف‌گیرنده CDK8 و CDK19 را کشف و توسعه دادیم.
«هرچند این ترکیبات برای درمان سرطان مناسب از کار درنیامدند، خوشحال بودیم که با کالج سلطنتی دامپزشکی برای بررسی ظرفیت استفاده مجدد از این ترکیبات همکاری کردیم. از دیدن نتایج امیدوارکننده استفاده از این ترکیبات برای درمان استئوآرتریت، بیماری‌ای که میلیون‌ها نفر را در سراسر جهان تحت تأثیر قرار می‌دهد، بسیار خرسندیم.
«این‌که این مولکول‌ها کاربرد تازه‌ای پیدا کرده‌اند، به‌راستی رضایت‌بخش است و مشتاقیم همکاری خود را با دکتر رابرتس و همکارانش ادامه دهیم تا این مشاهدات مهم پیش‌بالینی را به سمت مطالعات اثبات مفهوم در بیماران پیش ببریم.»
این یافته‌ها در حال حاضر به مطالعات پیش‌بالینی محدود است و پیش از آن‌که این رویکرد به‌عنوان درمانی برای بیماران آزمایش شود، به پژوهش‌های بیشتری نیاز خواهد بود.
تصویر اصلی، که از سوی کالج سلطنتی دامپزشکی ارائه شده، یک تصویر تولیدشده با هوش مصنوعی از درمان استئوآرتریت زانو و لگن با مهارکننده CDK8/19 را نشان می‌دهد؛ این تصویر با جمینای تولید شده است.