راهکارهای لورن اسپریزر برای تعویض دست تمیز در درساژ
ما بهعنوان سوارکار باید جعبهابزار گستردهای برای مواجهه با چالشهای تمرینی، در هر زمان که پیش میآیند، در اختیار داشته باشیم. در دنیایی ایدهآل، همه ما فقط اسبهایی را سوار میشدیم که از همان روز اول بینقص تربیت شدهاند و در محیطی کاملاً استاندارد برای درساژ پرورش یافتهاند. اما واقعیت این است که مدام با اسبهایی روبهرو میشویم که مشکل دارند.
یکی از مواردی که مرتب میبینم، تعویض پای پروازیِ دیرهنگام است. تعویض زمانی دیرهنگام محسوب میشود که پاهای عقب اسب، یک گام یا بیشتر بعد از پاهای جلو، دست را عوض کنند. البته ممکن است تعویض در جلو هم دیر باشد؛ یعنی پاهای جلو یک گام بعد از پاهای عقب تغییر کنند، اما این حالت کمتر رایج است، خطای سبکتری به حساب میآید و معمولاً هم خودبهخود برطرف میشود. گاهی یک اسب بهطور مزمن در عقب تعویض دیرهنگام دارد، چون آموزش درستی ندیده است. گاهی هم از رشتهای دیگر میآید؛ مثل هانتر، که در آن تمیز بودن تعویض، مزیت رقابتی محسوب نمیشود.
دلیل هرچه باشد، هرچند همه ما ترجیح میدهیم تعویضها را از پایه آموزش بدهیم و کار را درست پیش ببریم، اما برای رسیدگی به اسبهایی که با مشکلاتی نزد ما میآیند، به ابزارهایی کاربردی نیاز داریم. در این مقاله، ابزارهایی را که در مجموعه تمرینهای تعویض پای پروازی به کار میبرم توضیح میدهم:
• اطمینان از اینکه کیفیت کانتر، پیوسته و رو به جلو باشد
• گرفتن کانتر فقط با کمک شلاق
• اجرای سریع تعویضهای ساده و
• گرفتن تعویض از رنوِر.
کیفیت کانتر را تثبیت کنید
چه اسب شما تعویضی مشکلدار و جاافتاده داشته باشد، چه در تمام عمرش هنوز تعویض انجام نداده باشد، مهمترین عامل برای رسیدن به تعویضهایی ثابت و تمیز، کیفیت کانتر است. کانتری که به تعویضهای تمیز منتهی میشود باید جمعوجور و تیز باشد، نه چیزی شبیه حرکت ناهماهنگ دو نفر داخل لباس اسب. این کانتر باید پیوسته، منظم و قابل تنظیم باشد؛ بدون دردسر و بدون چانهزنیهای وقتگیر درباره اینکه چه زمانی، کجا و چگونه قرار است آن را ارائه کند.
وقتی با فکر تعویض پا، کانتر را میگیرم، مطمئن میشوم که میتوانم آن را بزرگتر و کوچکتر سوار شوم. چند ترنزیشن هم میگیرم؛ مثل یورتمه–کانتر–یورتمه، تا مطمئن شوم اسب جلوی ساق من است و گوش میدهد.
اگر اسب کانتری بزرگ و باز داشته باشد، باید آن را کوتاهتر، سریعتر و جمعوجورتر کرد. ترنزیشنهای یورتمه–کانتر–یورتمه و قدم–کانتر–قدم میتوانند به فشرده و جمعکردن کانتری که بیش از حد کشیده شده است کمک کنند.
تمرین بسیار مفید دیگر، لوپ کمعمق در تست ۳ سطح اول از اچ به ایکس و سپس به کی است.
این تمرین میتواند پاهای عقب اسب را فعالتر کند و تعادل او را جمعتر و منظمتر نگه دارد.
من حتی درجه دشواری را بالاتر هم میبرم و لوپی را از اچ تا ترک دوم در اس، یعنی کمی داخلتر از ریل، و بعد به ای میروم؛ سپس یک لوپ دوم را از ای تا ترک دوم در وی و بعد به کی میرانم.
برای اینکه اسب از مزایای این تمرین بهره ببرد، لازم نیست خیلی از ریل فاصله بگیرد.
این تمرین کانتر روی دست مخالف واقعاً میتواند کانتر را تیزتر و سرحالتر کند، اما من معمولاً تا زمانی که دستکم ایده تعویض دست در اسب شکل نگرفته باشد، با اسبهایم خیلی فراتر از این نمیروم.
معمولاً روی اسبهایی که در حال رساندنشان به سطوح بالاتر هستم، زیاد روی کانتر روی دست مخالف کار نمیکنم؛ اما بهویژه برای اسبهایی که در تعویض دست دشوار هستند، تا وقتی درک این موضوع در آنها محکمتر نشده باشد، از این کار بیشتر پرهیز میکنم.
در تجربه من، گرفتن تعویضهای خوب از اسبی که در کانتر روی دست مخالف بهراحتی از تعادل خارج میشود، تقریباً آسانتر است.
اسبهایی که روی دست «اشتباه» بیش از حد راحت و منظم هستند، معمولاً داوطلبان خوبی برای تعویض دست نیستند.
یکی از دلایل اصلی تمیز نبودن تعویضها این است که اسب در کانتر از عقب به جلو به اندازه کافی متصل نیست و در نتیجه پاهای عقب و جلو جدا از هم تعویض میکنند.
برای اینکه اسب تعویض دست را یاد بگیرد، لازم است در کانتر کمی تیز، آماده و پرانرژی باشد.
وقتی ایده را گرفت، بعد روی این کار میکنم که در تعویضها آرام و متعادل بماند.
اما در شروع کار، تقریباً همیشه به این نتیجه میرسم که باید اسبم را کمی «گرمتر» کنم تا بهترین کار را ارائه دهد؛ نه آنقدر فشار پا بدهم که به جهش بیفتد، بلکه آنقدر که نسبت به کمکها مشتاق و پاسخگو شود.
وقتی به یک کانتر متصل و قابل تنظیم رسیدم، از سه تمرین برای کار روی تعویض استفاده میکنم تا به همان تعویضی برسم که میخواهم.
کار را با آموزش پاسخدادن اسب به شلاق درساژ آغاز میکنم.
کانتر با شلاق
اگر فرض کنیم اسب با شلاق راحت است، انتقالها را فقط با شلاق از قدم به کانتر انجام میدهم، نه با پایم.
هدفم این است که مثلاً اسب یاد بگیرد وقتی روی لگن چپش ضربه میزنم، کانتر دست راست را بردارد.
این تمرین را برای همه اسبهایی که در حال یادگیری تعویض هستند دوست دارم، اما بهویژه برای آنهایی که تعویض عقبشان دیر انجام میشود، چون ابزاری بسیار مشخص و کاربردی به من میدهد تا به شکلی مؤثر روی پاهای عقب اسب کار کنم.
بعضی اسبها به شلاق فقط با فشار بیشتر از عقب پاسخ میدهند یا حتی ممکن است با لمس شلاق لگد بزنند یا پاهای عقب را ناگهانی بالا بکشند.
هیچکدام از اینها پاسخ درست نیست.
اصلاح کار این است که آرام و پیوسته ادامه دهید تا اسب یاد بگیرد فقط با کمک شلاق، آرام و درست دست را بردارد.
این تمرین به آنها یک فرمان مشخص و یک پاسخ مشخص را آموزش میدهد که تمرکزش بهطور ویژه روی پاهای عقب است.
اگر توجه اسب روی پاهای عقب باشد، احتمال بیشتری دارد که هنگام درخواست، تعویضی تمیز ارائه کند.
زمانبندی این کمک بسیار مهم است.
مثلاً برای برداشتن کانتر دست راست، باید درست زمانی درخواست بدهید که پای جلوی راست تازه روی زمین قرار گرفته است.
دلیلش این است که کانتر ریتمی سهضربی دارد و با پای عقبِ خارجی آغاز میشود.
پس باید درخواست آن کانتر را، چه با ساق و چه با شلاق، درست در لحظهای بدهید که پای عقبِ خارجی قرار است گام بعدی را از زمین بردارد.
در قدم، آن لحظه همزمان با حرکت پای جلوی داخلی است.
بنابراین وقتی اسب پای جلوی داخلیاش را روی زمین میگذارد، من بدون آنکه وضعیت بدنم را تغییر بدهم، با شلاق روی کفلِ خارجی او ضربه میزنم.
ساق خارجیام را به عقب نمیبرم، هیچیک از ساقها را به کار نمیگیرم، نشست خود را تغییر نمیدهم؛ هیچ کاری نمیکنم.
در شروع، این تمرین خیلی خوشایند نیست، چون اسب احتمالاً بلافاصله متوجه نمیشود؛ او عادت کرده منتظر کمکِ ساق بماند؛ و شاید لازم باشد یک یا دو بار یا بیشتر، اصلاحی محکمتر انجام شود تا منظور را بفهمد.
اگر فوراً کانتر را برندارد، چند بار از کمکِ قویترِ شلاق استفاده میکنم تا ایده را بگیرد.
یادتان باشد اسب برای اجرای تعویضهای خوب باید کمی حساس و آماده باشد، بنابراین اینکه چند بار با شلاق او را اصلاح کنید، به رسیدن به آن هدف کمک میکند.
وقتی اسبم کار را درست انجام میدهد، با صدا تشویقش میکنم و حسابی نوازشش میکنم.
حتی در مورد آرامترین و کمواکنشترین اسب هم، برای جا انداختن این مفهوم بیش از چند بار تلاش لازم ندارم.
وقتی تمرین کاملاً جا افتاد، یک قطر کوتاه یا نیمدایره ۱۰ متری تا بازگشت به خط حرکت میروم.
وقتی احساس کنم اسب آماده است، با لمس کردن کفلِ خارجیِ جدید با شلاق، فرمان تعویض پروازی را میدهم.
زمانبندی اهمیت زیادی دارد.
درخواست تعویض را زمانی بدهید که پای جلوی داخلیِ قبلی در حال پایین آمدن است.
اسب باید شلاق را با کمکِ کانتر برای دستِ جدید مرتبط بداند و یک تعویض تمیز اجرا کند.
برای آنکه از جانی بخواهم کانتر را شروع کند، آماده میشوم وقتی پای جلوی راستش تازه روی زمین قرار گرفته، با شلاق در سمت چپ به او ضربه بزنم.
جانی در پاسخ به شلاق، یک کانترِ پیوسته و منظم برمیدارد.
اگر این اتفاق نمیافتاد، چند بار از کمکِ قویترِ شلاق استفاده میکردم تا متوجه شود چه میخواهم.
وقتی جانی با اتکا و راحتی فقط با شلاق کانتر را برمیدارد، وارد یک قطر کوتاه میشوم، بالاتنه را کشیده نگه میدارم، مستقیم به جلو نگاه میکنم و آماده میشوم تا از او تعویض پروازی بخواهم.
من تغییر دستِ پروازی را وقتی آغاز میکنم که پای جلوی راست او در آستانه فرود آمدن است؛ در همان لحظه با شلاق، روی مفصل رانِ بیرونیِ جدید، یعنی سمت راست، به او علامت میدهم.
جانی شلاق را با کمکِ کانتر برای دستِ جدید مرتبط میداند و یک تغییر دستِ تمیز اجرا میکند.
تغییرهای ساده و سریع
تمرینِ تغییرهای ساده و بهموقع از طریق انتقال کانتر–قدم–کانتر، برای من محبوبترین روشِ شروع آموزشِ تغییر دست از پایه است؛ چون هم برای مهار آن تیزی و آمادگیای که برای تغییرهای خوب لازم داریم فوقالعاده است و هم به همان اندازه برای اسبهایی کاربرد دارد که از قبل ایده تغییرِ دیرهنگام در ذهنشان شکل گرفته است.
این تمرین همچنین برای انجام در مانژ سرپوشیده بسیار مناسب است، چون میتوانید از دیوار بهعنوان کمک برای نیمتوقف استفاده کنید.
کار را با کانتر روی یک دایره ۲۰ متری، یا حتی یک بیضی به عرض ۲۰ متر و طول ۳۰ متر، آغاز کنید.
به خط وسط بپیچید؛ بهتر است بهسمت دیوار کوتاه حرکت کنید، نه بهسمت وسط مانژ.
هنگام پیچیدن، کانتر را جمع کنید و وقتی به مرکز دایره نزدیک میشوید، یک انتقال کانتر–قدم انجام دهید و سپس به دستِ جدیدِ کانتر بروید.
زمانبندیِ انتقال رو به پایین باید هنگامی باشد که پاهای عقب در حال فرود آمدن هستند تا انتقال، رو به بالا و متعادل انجام شود.
کیفیت این انتقال بسیار مهم است؛ نباید حتی یک گام یورتمه در میان باشد و در حالت ایدهآل، باید با کانتری بسیار تیز، بسیار جمع و جور و کنترلشده واردِ قدم شوید؛ چیزی نزدیک به کانترِ پیروئت.
این انتقالها را از هر دو دست بارها و بارها تکرار کنید و هر بار تلاش کنید تعداد گامهای قدم را یکی کمتر کنید.
ابتدا با سه یا چهار گام شروع کنید، بعد دو گام و سپس یک گام.
در پایان، آنقدر این روند فشرده میشود که هنوز فرصت نکردهاید کامل برای قدم علامت بدهید که باید برای دستِ جدیدِ کانتر اقدام کنید.
اگر اسبتان در جریان این تمرین، خودش یک تغییر دستِ تمیز ارائه داد، حتی اگر پیش از درخواست شما بوده، او را تشویق کنید.
من در شروع کار همیشه، همیشه یک تغییر دستِ تمیز را تشویق میکنم، حتی اگر دقیقاً با علامت من نباشد.
البته اسب در نهایت باید به آن میزان از تیزی و حساسیتی که برای اجرای تغییر دست لازم است عادت کند، اما در مراحل ابتدایی این روند، این موضوع چیزی نیست که خیلی نگرانش باشم.
از جانی میخواهم با صاف و کشیده نگهداشتن بالاتنه و کمی سفتکردن میانتنه، به قدم برود و کانترش را جمع کند.
رنورس در کانتر
اجرای رنورس، یعنی حرکت کفل به بیرون، در کانتر بهترین تمرینی است که برای اسبهایی انجام میدهم که تعویض پای تأخیری دارند.
رنورس یک تمرین جانبی است که در آن پاهای عقب اسب روی خط بیرونی قرار میگیرد، شانهها روی خط داخلی میآید و بدن اسب در جهت حرکتش خم میشود.
این تمرین در کانتر فوقالعاده مؤثر است.
اسبهای من را به شکلی که هیچ تمرین دیگری که پیدا کردهام نمیتواند، مستقیم، متعادل و منظم میکند.
در عین حال، بهویژه برای اسبی که کمی عصبی و ناآرام است، سختترین تمرین هم هست.
باید امتحان کنید و ببینید شروع روی خط مستقیم، مثل ضلع بلند میدان، بهتر است یا روی دایره ۲۰ متری.
بعضی اسبها که به انجام تعویض پا در وسط مانژ عادت کردهاند، ممکن است در ابتدا کار روی دایره را دشوارتر بدانند، اما من دیدهام که این روش از آن یکی مؤثرتر است.
کار را با تثبیت یک شولدر-این واضح شروع کنید؛ از شانهها بخواهید به خط داخلی بیایند، در حالی که پای داخلیتان کنار تنگ میماند تا خم داخلی از بین نرود.
بعد از آن از اسب بخواهید به سمت بیرون خم شود و با بردن پای داخلی به عقب و نزدیککردن پای خارجی به محل تنگ، حرکت را به رنورس تبدیل کنید.
کمکهای رنورس بسیار شبیه کمکهای تعویض پای پروازی است؛ بنابراین اگر اسبتان یک تعویض پای تمیز انجام داد یا فقط در عقب تعویض کرد، او را تشویق کنید؛ چون دقیقاً همین چیزی است که میخواهید.
وقتی رنورس تثبیت شد، وارد یک قطر کوتاه شوید.
وقتی اسبتان روی خط مستقیم شد، در حالی که در رنورس قرار دارد، تعویض پای پروازی را از او بخواهید.
پای شما از قبل در موقعیت درست قرار دارد، بنابراین ممکن است لازم باشد کمکِ پا را قویتر اعمال کنید یا با افزایش فشارِ مفصل ران خارجی جدید و نشیمنگاه، کمکِ نشیمن را هم اضافه کنید.
ممکن است متوجه شوید که باید یک یا دو گام، کمکِ پا را بردارید و بعد تعویض پا را بخواهید؛ بهویژه اگر برای نگهداشتن رنورس مجبور باشید فشار پای زیادی وارد کنید، چون اسب ممکن است کمکِ تعویض پا را با کمکِ مربوط به رنورس اشتباه بگیرد.
رنورس کمی حالت جادویی دارد، چون مسیر روشنی برای تعویض پای عقبِ اسب فراهم میکند، اما در عین حال به اندازهای پاهای جلو را «درگیر» میکند که آنها را ترغیب کند منتظر بمانند تا پاهای عقب برای تعویض آماده شوند؛ و به این ترتیب بتوانید در جلو و عقب، یک تعویض پای تمیز بگیرید.
و درست مثل تعویضهای ساده و سریع، اگر اسبتان بدون اینکه از او خواسته باشید یک تعویض پای تمیز ارائه داد، او را تشویق کنید.
در نهایت باید یاد بگیرد که منتظر بماند، اما در مراحل ابتدایی کار، تعویض پای تمیز همان تعویض پای تمیز است.
پشتکار و صبوری، کلید کار است.
بهدست آوردن تعویضهای مطمئن و منسجم، فرایندی نیست که یکشبه رخ بدهد و در کنار گامهای رو به جلو، عقبگردهایی هم وجود خواهد داشت.
و در نهایت، قرار نیست هر اسبی تعویضها را یاد بگیرد.
اما اگر از اسبتان پرسشهایی روشن، ثابت و منصفانه بخواهید، هرگز به دردسر نمیافتید و این تمرینها میتوانند به اسب شما کمک کنند تا در مسیر تعویضهای تمیز و مطمئن، چه در قدم و چه در کانتر، پیش برود.
درباره لورن اسپرایزر
لورن اسپرایزر تنها ۱۰ سال داشت که یک دوچرخهسواری خانوادگی در اوک بروک، ایلینوی، به کشف اصطبلی در همان نزدیکی انجامید که کلاسهای آموزش درساژ برگزار میکرد.
مادرش، جودی، آن دو را برای کلاسها ثبتنام کرد.
هشت سال بعد، لورن زیر نظر لندون گری، نخستین حضور خود در درساژ سطح بینالمللی را با بلینگر در مسابقات قهرمانی سوارکاران جوان آمریکای شمالی ۲۰۰۳ تجربه کرد؛ جایی که آنها به کسب مدال برنز تیمی کمک کردند.
او در حالی که همچنان در رده سوارکاران جوان رقابت میکرد، همراه با «بیلی» به مسابقات آزاد جایزه بزرگ راه یافت.
چند سال بعد، لورن و الاتوال ۶ در مسابقات NAYRC سال ۲۰۰۵ به مدال طلای تیمی رسیدند و این فرصت را به دست آوردند که در آلمان زیر نظر مونیکا تئودورسکو، دارنده مدال طلای المپیک، و پدرش گئورگ تئودورسکو، المپین، تمرین کنند.
چشیدن طعم اداره یک مرکز تمرینی در سطح جهانی، نقشی تعیینکننده داشت.
لورن پس از فارغالتحصیلی از دانشگاه، یک سال بهعنوان کارآموز حرفهای نزد چند مربی، از جمله کارول لاول، دارنده مدال برنز المپیک، فعالیت کرد و سپس در سال ۲۰۰۷ کسبوکار خود، کلیرواتر فارم، را در مارشالِ ویرجینیا راهاندازی کرد.
لورِن اکنون به سوارکاران در همه سطوح و رشتهها آموزش میدهد؛ شاگردان او از قهرمانان محلی قدم–یورتمه و مدالطلای قهرمانی نوجوانان و جوانان آمریکای شمالی گرفته تا برنده عنوان سوارکار سال رده مبتدی نویس انجمن ایونتینگ آمریکا در سال ۲۰۰۸ و یکی از سوارکاران فهرست اولیه تیم ایونتینگ کانادا برای بازیهای پانآمریکن را در بر میگیرند. او همچنین بهخاطر آمادهسازی اسبهای FEI شناخته شده است؛ از جمله کلروویا که جایزه بزرگ سوارکاران جوان ۲۰۰۹ را برد، ویکتوریوس که در قهرمانی جایزه بزرگ در حال توسعه USEF در سال ۲۰۱۲ چهارم شد، و الگریا که لورِن با آن تلاش خواهد کرد برای فینال جام جهانی ۲۰۱۶ و مسابقات انتخابی المپیک سهمیه بگیرد.
لورِن همچنین استراتوکسترِ جودی اسپرایزر و فیروِ بورلی توماس را برای فینال پری سن ژرژ در حال توسعه USEF در سال ۲۰۱۵ آماده میکند و همزمان با دنی اوشن و دوریان گری، که هر دو متعلق به خودش هستند، در سطح سوم رقابت میکند؛ هر سه اسبهای جوانی هستند که از پایه پرورش و آماده شدهاند.
این مطلب نخستین بار در شماره ژوئیه ۲۰۱۵ نشریه پرکتیکال هورسمن منتشر شد.