تمرین پرش با اسب برای نرم‌تر کردن کمک‌ها
من در سراسر کشور کلینیک برگزار می‌کنم و چیزی که بارها و بارها می‌بینم، سوارکارانی هستند که بیش از حد درگیر کمک‌ها هستند و سعی می‌کنند هم‌زمان دکمه‌های زیادی را فشار بدهند. این پیام‌های متناقض برای اسب‌ها مثل نویز سفید است و نمی‌گذارد بفهمند سوارکار از آن‌ها چه می‌خواهد. به نظر من راه‌حل این است که کمتر انجام بدهیم؛ چیزی که من آن را «هنر کم‌کردن» می‌نامم.
تمرینی که در این مقاله توضیح می‌دهم، دقیقا به شما کمک می‌کند همین کار را یاد بگیرید. به‌جای اینکه با کمک‌های قوی و گاهی متناقض اسب را برانید، روی برقراری ارتباط با اسبتان از طریق کمک‌های ظریف و سواری نرم کار می‌کنید. باید بیشتر شبیه شریک رقص اسبتان باشید تا یک فرمانده خشک و سخت‌گیر. این تمرین به شما کمک می‌کند لحظه‌هایی را پیدا کنید که باید هدایت این رقص را در دست بگیرید و لحظه‌هایی را هم تشخیص بدهید که باید همراه شوید و اجازه بدهید اسب کارش را انجام دهد. این کار به تکرار نیاز دارد: هرچه بیشتر کمک‌های ظریف و هدایت‌گر را تمرین کنید، هماهنگی شما و اسبتان بیشتر می‌شود.
این تمرین همچنین راه بسیار خوبی است برای اینکه پایبند ماندن به نقشه‌تان در مسیر را تمرین کنید. مسئولیت شما این است که با یک برنامه وارد مسیر شوید و با دقت به آن وفادار بمانید، اما خیلی راحت ممکن است شرایط مختلف — مثل فاصله‌ای که دوست نداشتید، به‌هم خوردن ریتم کانتر، افتادن یک میله یا حتی عبور یک پروانه — باعث شود از برنامه‌تان منصرف شوید.
وقتی از برنامه‌تان منحرف می‌شوید، احتمال بیشتری دارد کیفیت کانتر، خط سیر که قدم زده‌اید و برایش برنامه‌ریزی کرده‌اید، و همچنین وضعیت بدنی‌تان را از دست بدهید؛ و وقتی این اتفاق می‌افتد، سوارکارها شروع می‌کنند اسب‌هایشان را مثل موتورسیکلت آفرود می‌رانند و فراموش می‌کنند که قرار است در طول مسیر با شریک خود کار کنند. همان‌جاست که اوضاع واقعا با سرعت از کنترل خارج می‌شود. این تمرین نشانگر خوبی است از اینکه کجا ممکن است در مسیر از برنامه‌تان منحرف شوید تا بتوانید روی بهتر کردن همان بخش‌ها کار کنید.
چیدمان
چیدن این تمرین آسان است و می‌توان آن را در میدان‌هایی با هر اندازه اجرا کرد. همچنین مقیاس‌پذیر است؛ بدون اینکه لازم باشد چیدمان را تغییر بدهید، می‌توانید آن را بسیار ساده یا دشوارتر کنید. من این تمرین را هم با اسب‌های ۳ ساله‌ای که تازه شروع کرده‌اند انجام می‌دهم و هم با اسب‌های پرش با اسب جایزه بزرگ و اسب‌های ایونتینگ در سطح پیشرفته.
نمودار را بررسی کنید. برای اجرای این تمرین به دو پرش عمودی، هشت توپ تنیس یا کله‌قندی و دو چوب نیاز دارید. دو چوب را به‌صورت موازی با یکدیگر در وسط مانژ قرار دهید تا یک مسیر ایجاد شود و پرش‌های عمودی را در دو انتهای مقابل مانژ بگذارید. ارتفاع موانع را روی اندازه‌ای تنظیم کنید که برای شما و اسبتان شبیه یک پرش واقعی باشد، اما همچنان ارتفاعی راحت به حساب بیاید. دو مجموعه چهارتایی از توپ‌های تنیس را به‌صورت مورب روی خط حرکت بین پرش‌های عمودی و مسیرِ چوب‌ها قرار دهید تا مسیرهای داخلی، میانی و بیرونیِ توپ‌های تنیس برای عبور شما و اسبتان هنگام اجرای تمرین شکل بگیرد.
فاصله بین توپ‌های تنیس و پرش‌های عمودی اهمیت ندارد، اما بهتر است برای خودتان چالش ایجاد کنید. اگر می‌دانید در فاصله‌های بلندتر بیشتر به مشکل می‌خورید، دو پرش عمودی را با فاصله بیشتری از مرکز تمرین قرار دهید. اگر هم در فاصله‌های کوتاه‌تر برایتان سخت‌تر است، پرش‌های عمودی را به مرکز تمرین نزدیک‌تر بگذارید. همچنین می‌توانید فاصله‌ها را به‌راحتی تغییر دهید؛ مثلاً یک روز آن را روی حدود ۵ گام تنظیم کنید و روزی دیگر روی ۱۰ گام.
من استفاده از توپ تنیس را دوست دارم، چون اسب‌ها بعد از یکی دو بار عبور، روی آن‌ها شن می‌پاشند و بعد معمولاً دیگر نادیده‌شان می‌گیرند؛ در نتیجه این تمرین بیشتر به تمرینی برای سوارکار تبدیل می‌شود تا مسیر داخلی، میانی یا بیرونی را بسازد. می‌توانید از کله‌قندی هم استفاده کنید، اما اسب‌ها معمولاً خودشان از اطراف آن‌ها عبور می‌کنند. به همین دلیل، توپ‌های تنیس شما را وادار می‌کنند هدایت دقیق‌تری داشته باشید.
تمرین
من کاملاً به این باور دارم که موفقیت، موفقیت بیشتری به‌دنبال می‌آورد؛ بنابراین ابتدا پرش‌های عمودی را به‌صورت چوب روی زمین تنظیم کنید و با یورتمه از روی تمرین گرم کنید. از روی اولین چوب با یورتمه عبور کنید، سپس از مسیر میانیِ توپ‌های تنیس رد شوید، در مسیرِ چوب‌ها تغییر جهت بدهید، بعد از مسیر میانیِ بعدیِ توپ‌های تنیس عبور کنید و از روی چوب دوم بگذرید.
سپس این تمرین را در کانتر امتحان کنید. هنگام تغییر جهت در مسیرِ چوب‌ها در بخش میانی، من دوست دارم ابتدا در همان مسیر یک تعویض دست ساده انجام دهم و بعد سراغ تعویض دست پروازی بروم. سعی کنید ابتدا ۵ قدم یورتمه در مسیر داشته باشید و اگر خوب پیش رفت، آن را به ۳ قدم کاهش دهید. اگر هم اسبتان تعویض دست پروازی ندارد، همان تعویض دست ساده را ادامه دهید.
به‌تدریج درجه سختی را بالا ببرید؛ ابتدا چوب‌ها را به ضربدری تبدیل کنید، سپس یک مانع عمودی ۲ فوتی بسازید و بعد هم آرام‌آرام ارتفاع موانع را تا حدی افزایش دهید که برای شما راحت باشد. همچنین می‌توانید مسیرهای مختلفِ بین توپ‌های تنیس را که قرار است از میانشان عبور کنید، با هم ترکیب کنید. حتما این تمرین را در هر دو جهت انجام دهید تا تقریبا زمان یکسانی را روی هر دو لید بگذرانید.
در تمام طول این تمرین، تمرکزتان روی حفظ یک کانتر یکنواخت باشد و مسیر را به‌عنوان متغیر در نظر بگیرید. برای اینکه بتوانید این تمرین را با موفقیت انجام دهید، از کمک‌های هدایتیِ ثابت و یکسان استفاده کنید؛ یعنی چشمانتان را به جایی بدوزید که می‌خواهید چشمان اسبتان به آنجا باشد، دکمه‌های پیراهنتان را به سمتی نگه دارید که می‌خواهید جدوگاه اسبتان به آن سمت نشانه برود و سگک کمربندتان را در جهتی قرار دهید که می‌خواهید کپل اسب به آن سمت حرکت کند.
پس از پرش از مانع اول، باید به مسیرِ توپ‌های تنیسی نگاه کنید که می‌خواهید اسبتان از میان آن عبور کند. سپس با استفاده از نگاه و بدنتان، اسب را از میان مسیرِ چوب‌ها هدایت کنید و بار دیگر او را در پیچ بعدی، به سمت دومین مسیرِ توپ‌های تنیس و مانع بعدی راهنمایی کنید.
هنگام عبور از پیچ‌ها، به این فکر کنید که هر پیچ را چقدر ساده‌تر می‌توانید اجرا کنید. یک مسیر پرش، در اصل مجموعه‌ای از پیچ‌هاست که پشت سر هم قرار گرفته‌اند؛ بنابراین این تمرین شما را برای سواری در مسیرهای روان و نرم، چه در خانه و چه در مسابقات، آماده می‌کند.
اگر این تمرین را بدون مربی انجام می‌دهید، یک وایت‌برد کنار دستتان بگذارید و از قبل مشخص کنید که کدام مسیرها را و به چه ترتیبی می‌خواهید بروید تا به برنامه‌تان پایبند بمانید. در همان لحظه ممکن است وسوسه شوید برنامه را به نفع مسیری که آسان‌تر به نظر می‌رسد تغییر دهید، اما این کار کمکی به پیشرفت سوارکاری شما نمی‌کند.
تنوع‌ها
این تمرین را می‌توان بر اساس چیزی که روی آن کار می‌کنید و آنچه می‌خواهید بهترش کنید، تغییر داد و یکی از تمرین‌های محبوب من است؛ چون به سوارکاران کمک می‌کند خلاف غریزه طبیعی‌شان عمل کنند تا بتوانند پیشرفت کنند.
وقتی چند بار این تمرین را انجام دادید، این چند راه برای ایجاد تنوع پیش روی شماست:
- مسیرهای عبور از میان توپ‌های تنیس را با هم ترکیب کنید. علاوه بر عبور از مسیر داخلی به داخلی، میانی به میانی و بیرونی به بیرونی، ترکیب‌های مختلف مسیرها را هم امتحان کنید؛ مثلا از مسیر داخلی به بیرونی، از بیرونی به داخلی، از میانی به بیرونی و مانند این‌ها. ترکیب‌های بسیار متنوعی در اختیار شماست.
برای موفقیت، شلوغیِ اضافی را کم کنید
اگر هنگام اجرای این تمرین به مشکل برمی‌خورید، به این فکر کنید که چگونه با اسبتان ارتباط برقرار می‌کنید. سوارکاران گاهی آن‌قدر برای درست انجام‌دادن تمرین تلاش می‌کنند که در نهایت پیام‌های بیش از حد و درهمی به اسب می‌فرستند. آیا کمک‌ها را بیش از اندازه به کار می‌برید؟ آیا علائم متناقض می‌فرستید؟
سعی کنید کمتر مداخله کنید. اگر باز هم مشکل داشتید، باز هم کمتر انجام دهید. ببینید در این تمرین با کمترین میزان مداخله تا کجا می‌توانید پیش بروید. من هرگز ندیده‌ام این تمرین با زور به نتیجه برسد. راهی ندارد که با فشار پا و کشیدن عنان از آن عبور کنید؛ باید اسبتان را هدایت کنید. اگر لازم است تمرین را در قدم انجام دهید تا بتوانید با اسبتان هماهنگ بمانید، اشکالی ندارد.
امیدوارم این تمرین به شما کمک کند راه‌هایی پیدا کنید تا با اسبتان هم‌تیم شوید. شما باید همیشه تلاش کنید رابطه‌تان را ساده‌تر کنید و با هر تمرینی که انجام می‌دهید، شراکت بهتری بسازید.
درباره جان مایکل دور
این مقاله نخستین بار در شماره چاپی تابستان ۲۰۲۵ نشریه پراکتیکال هورسمن منتشر شد.